اولین روز جشنواره فیلم فجر در بم گذشت با دو فیلم "مینای شهر خاموش" و "خاک سرد" که شهر هر دو بم بود. یک روز کاملن خسته کننده با فیلمهای کسل کننده و یک سینمای شلوغ و کلی تنش آخر شب مصمم کرد که یا عطای فیلم دیدن در جشنواره را به لقایش ببخشم یا عطای سینما فلسطین (رسانهها) را به صاحبانش (اهل قلم). هر چند حالا که دارم اینها را مینویسم از محل کارم اینقدر پراکنده و نامنسجم و برنامهي فیلمها را زیر و رو میکنم، دلم میخواهد بعد از جلسهام بروم و از بخش مسابقهي بینالملل، ساعت ۹، "هر طور که دوست داشته باشی" محصول کشور انگلستان را ببینم.
از فیلمهای دیروز "پابرهنه در بهشت" را دوست داشتم فقط به خاطر هومن سیدی بازیگر نقش یحیا. شاید هم فقط نقش یحیا را دوست داشتم. یک روحانی جوان که قرنطینهي بیماران بدون درمانی را برای ادامهي خدمت انتخاب میکند، یک فضای سرد و خالی از زندگی. این یحیا که پزشکی را نیمهکاره رها کرده، هیچچیزش به آخوندها نرفته بود. نه یکبار با عبا و عمامه دیده شد و نه زیاد حرف میزد. حرف زدنش هم به وعظ نمیمانست. یکجور درگیریهای ذهنی زیبا داشت. زیبا به این خاطر که آرام حرف میزد و در سکوت گریه میکرد. زیبا میخندید. خلاصه که فیلم هیچ شبیه فیلمهای مذهبی اعصاب خرد کن نبود با اینکه در "مسابقه فیلمهای معناگرا" حضور دارد و اولین فیلم بلند بهرام توکلیست بعد از ساختن ده فیلم کوتاه.
در مورد "مینای شرح خاموش" به تفضیل پرستو نوشته. با اینکه فیلم بیسر و تهی بود، با کلی دیالوگهای بیربط و احمقانه موافقم، هر چند بعضیها از فیلم خوششان آمده بود و این عجیب بود از آن آدمها! قصه شخصیتها و داستانهای فرعی بیکار و بیجهت زیاد داشت و به نظرم خیلی از سکانسها هم ایرادهای فاحش داشتند. مخصوصن قسمتهای مربوط به تار زدن آقای قناتی و قناتها. اگر استاد مردمشناسیام که ما را کشته بود تا شکل قناتها و نحوهی کارشان را یاد بگیریم این قسمتها را میدید و با تعصبی که روی قنات دارد، حتمی سکته میکرد. نتیجه اینکه به خوب بودن فیلمهایی که عزتالله انتظامی دارد، دل خوش نکنید.
"خاک سرد" قصهي زندگی یک خانواده است، سه روز پیش از زلزلهي بم تا چند ساعت بعد از زلزله که زن (تهمینه) میزاید و میمیرد و همینطور شوهرش یوسف که محمدرضا فروتن است، چاهکنی اسیر توهمِ دریایی زیرِ بیابان. دریا نوزادی که پس از زلزله متولد میشود و برادر بزرگش ابراهیم زنده میمانند و یک پهلوان آنها را با خود میبرد. همین! این فیلم ساختهی رضا سبحانیست و در بخش مهمان شرکت دارد. نتیجهاش اینکه به محمدرضا فروتن هم برای دیدن یک فیلم خوب اعتماد نکنید! به قول دوستی معلوم نیست کارگردان برای چه این فیلم ساخته و بدتر از آن معلوم نیست، ما برای چی آنرا تماشا کردیم.